Ogólne
Pełne hasło
Więcej

MANTELLUM

Gramatyka
  • Formymantellum, mantellus,
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -i -i
  • Część mowyrzeczownikrzeczownik
  • Rodzajnijakimęski
Znaczenia
  • I. lacernae genus, qua utebantur
    • a.
    • b. + cyclas sagum militare
  • II. cucullus

Pełne hasło

MANTELLUM, -i n. sed saepius MANTELLUS, -i m.
  • F.
  • Th.
  • S.
  • Dc. (-us),
  • NGl.
  • B.
  • L.
  • A.
  • N.
  • K.
I. rodzaj płaszcza; lacernae genus, qua utebantur
a. viri ecclesiastici
AConst p. 74 : prohibemus autem, ne ipsi praelati ... deferant ... m-os, cum quibus hactenus equitare ... consueverunt ... permittimus autem, quod possint habere m-os rotundos sive tabardas longitudinis moderatae. Ib. quas camisias semper sub cappis sive m-is ante pectus vel post collum ... connexis deferant praelati.
DŁUG. Hist. I p. 438 (=II p. 205 ed.nov.) : templarii prius albis usi sunt m-is.
Ita saepius.
b. personae saeculares
Lites I p. 308 (a. 1339) : quem filium absconderat uxor ... subtus m-um suum de pellibus.
StPPP I p. 115 (a. 1347) : si quis violenter m-um ... vicino ... receperit ... cum poena sex marcarum restituere teneatur.
Ita saepius (syn. cyclas : GŁOG. Alex. I fol. E IIb). Occ. płaszcz żołnierski, opończa; sagum militare
SCARB. Sap. I p. 247 : qui miles fieri vellet ... assumat m-um, cuius ligatura ponenda est super frontem.
N. proverbium
mantello verso (revoluto) zmieniwszy plan (zamiar); consilio mutato
CodSil V p. 315 (a. 1340) : verso m-o contra turbines alios regressus versus Litwaniam.
SSrSil IX p. 187 (a. 1466) : cum quibus ... venit Fantinus, non tamen ut procurator noster, sed m-o revoluto tamquam legatus apostolicus.
Item
fortunae :
SCARB. Sap. II p. 55 : qui praedari conatur, verso fortunae m-o praedatur et qui sagittare alium voluit, sagittatur.
N. constr. sq.
de et
ŹrWaw III p. 143 (a. 1522) : m-um de panno, de grano alias brunatici coloris.
II. kaptur; cucullus
PomnLw III p. 127 (a. 1425) : Petro pellifici ... LXXX grossi pro laboribus et m-is falconum regalium.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)