Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PRAELATUS-1

Gramatyka
  • Formypraelatus, prelatus
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -i
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajmęski
Znaczenia
  • dostojnik, zwierzchnik
    • 1. dostojnik kościelny, prałat
    • 2. przełożony w klasztorze

Pełne hasło

1. PRAELATUS s. PRELATUS, -i m.
  • F.
  • Th. (s.v.
  • praefero),
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • H.
  • Ha.
  • N.
  • K.
  • O.
dostojnik, zwierzchnik; praefectus, praepositus (praec. pl. )
GALL p. 65,6 : suosmet p-os iussit ... omnes in meditullio regni municiones concremare.
HistTart p. 95 : obediunt praeterea dominis suis plusquam cetere naciones aut etiam religiosi p-is suis.
Ita saepissime.
Iuxta posita
barones ( CracArt I p. 25, a. 1396 et saepius), principes ( ArHist XI p. 163, saec. XV) , proceres ( CodEp III p. 112, a. 1461).
Praec. eccl.
1. dostojnik kościelny, prałat; praesul ecclesiae catholicae
GALL p. 31,7 : sancte matris ecclesie precibus eiusque p-orum intercessionibus cornu eius in gloria Dominus exaltabat.
Ib. p. 60,13 : ne tantorum virorum gloriam tam ... religiosorum memoriam p-orum silencio preterire videamur.
Ita saepissime.
Dicitur
ecclesiasticus ( WŁODK. ScrSel II p. 53 ; AKapSąd III p. 150, a. 1510 ;; opp. saecularis: Comment. XXIV p. 137, a. 1439 et saepius), spiritualis ( ib. et CodEp III p. 112, a. 1461 et saepius).
Distinguitur
magnus ( CorpJP III p. 434, a. 1519) , maior (opp. minor: CorpJP III p. 236, a. 1512) , inferior ( WŁODK. ScrSel II p. 54 ), principalis ( StSyn IV p. 58 ; CodEp III p. 28, a. 1448). ;
2. przełożony w klasztorze; monasterii praepositus
KodMp II p. 16 (a. 1198) : soli Deo et p-o domus obediant.
Lites I p. 101 (a. 1339) : Ordinis Hospitalis Beate Marie ... singulorum preceptorum, commendatorum, p-orum, fratrum.
KodWp III p. 404 (a. 1373) : abbatibus, prioribus ... et p-is aliis ordinum seu religionum.
Ita saepius.
Dicitur
religiosus :
StSyn IV p. 1 : cum coepiscopis nostris ceterisque p-is tam religiosis quam secularibus ... qui ... cure pastoralis onera nobiscum ferunt (cf. ArPrawn I p. 350, a. 1510).
N.
provincialis prowincjał; religiosorum ordinis provinciae praepositus
CRIC. p. 183 : sanctae theologiae et ordinis praedicatorum professor idem et p-us provincialis.
Constr. ad I - II:
a. abs. b. sq. gen.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)