- L.
- K. (subst.
- m.),
- O.
I.
propr.
1.
adi.
zaraźliwy, zakaźny;
contagiosus, pestilens
FrKanc p. 25 (a. 1439) : villa ... per morbos p-os aliaque incomoda totaliter fuerat desolata.
DŁUG. Hist. V p. 237 : Iohanne de Huniad ... p-o morbo ... absumpto.
MPH IV p. 899 (a. 1543) : multi hominum signanter febribus p-is infecti petebant ablucionem.Ita saepius. Praec.
a.
aura (aer)
zaraza; pestilentia,
pestis
AGZ XI p. 316 (a. 1447) : omnes terminos iudiciales postponimus ... propter auram p-am, que in Sanok viget.
JAC. PAR. RefEccl p. 99 : volenti conservari in sanitate corporis necesse est, ut vitet personas infectas et aerem p-um.Ita saepius. Simili sensu dicitur contagio ( AKapSąd III p. 311, a. 1516-17 ; Concl. p. 317, a. 1571) , furor ( MIECH. Sang. fol. IIIa ) , lues ( DŁUG. Hist. IV p. 336 ) , rabies ( ArHist X p. 148, a. 1526).
b.
singulare: leczący zarazę, chorobę;
qui pestem, morbum sanat
MIECH. Sang. fol. VIIIa : specierum ... p-arum optimarum scrupulos quatuor eqs.
2.
subst.
a.
pestilenticus,,
-i
m.
człowiek
dotknięty zarazą; homo pestilentia
infectus
BBJag XXX p. 10 (a. 1395) : secreto medicorum isto usi sane accedunt p-os.
Ib. p. 11 (a. 1426) : infirmos p-os visitavi, ipsos ... a mortalitatis pestifero periculo ... liberavi.
b.
pestilentica,,
-ae
f.
składnik płynnego słodkiego lekarstwa zwanego
electuarium (cf.
s. v.),
stosowanego przeciw zarazie;
portiuncula medicamenti, quod
electuarium vocabatur, contra
pestem adhibiti
MIECH. Sang. fol. VIIIa : si vero predictum electuarium cupis esse pretiosius, accipe de eo vnciam mediam pulueris specierum confectionis liberantis scrupulos II, p-arum optimarum scrupulos quatuor, metridati dragmas duas ... simul misce et fiat electuarium preseruatiuum et curatiuum.
II.
transl.
1.
adi. zgubny,
niebezpieczny, szkodliwy;
nocivus, perniciosus, periculosus
SCARB. Sap. I p. 166 : o lingua p-a, lingua venenosa, lingua mordax detractorum.
SSrSil IX p. 172 (a. 1465) : sunt profecto ingenia Gersici ... dolosa inhumanaque ... contagiosa et p-a.
2.
subst.
pestilenticus,,
-i
m.
człowiek zepsuty, zły;
homo improbus, impius
JAC. PAR. Var. I p. 97 : propter p-os in religionibus conversantes, qui sua turpi conversatione religionem ... deturpant.