Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PERMISSIO

Gramatyka
  • Formypermissio
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -onis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I.
    • 1. + de (ex) permissione alicuius pozwolenie, zezwolenieza zgodą
    • 2. uwolnienie (od zobowiązań)
  • II.
    • 1. + aquae przepust wody
    • 2. + piscinaespuszczanie wody ze stawu (celem wyłowienia ryb)

Pełne hasło

PERMISSIO, -onis f.
  • F.
  • G.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • L. (pl.),
  • K.
I.
1. pozwolenie, zezwolenie; actus permittendi, concessio. Ap. nos praec. in formula de (ex) permissione alicuius za zgodą; aliquo permittente ( KodMp II p. 32, a. 1224 ; KodWp II p. 9, a. 1288 et saepius). Occ. c. negatione
StPPP VIII p. 761 (a. 1399) : pro non p-e aracionis agrorum violenter.
N.
divina (Dei) dopust Boży.
Simili sensu
voluntas permissionis Dei
PrzMog p. 46 : ex divina ... disposicione, quam voluntatem p-is theologus nominat.
Saepius in locut. (ex) permissione Dei (divina, divini numinis) z woli bożej, z dopustu bożego; divinitus
Lites I p. 430 (a. 1320) : si p-e divini nominis ... bellum inire nos contigerit.
PrzywKr p. 10 (a. 1375) : sin ... rex non relictis filiis ... ex p-e divina ... decesserit.
CracArt suppl. II p. 29 (a. 1434) : si ... in eo aliquid factum ex p-e Dei fuisset.
2. uwolnienie (od zobowiązań); liberatio
PommUrk III p. 385 (a. 1299) : vt ... nostre p-is ordinacio a successoribus nostris inuiolabiliter obseruetur (cf. ib. supra : molendinum ... ab omni ... iure ciuili ad nos pertincnte ... liberum dimisimus)
.
II.
1. aquae przepust wody; actus (et effectus) permittendi meatum aquae
DokMp I p. 336 (a. 1405) : Czczikus ... per partem ... sue insule ... novum meatum ... fluvio Visla permittet facere ... racione cuius fossature se p-is aque per dictam insulam ... adiunctus est quidem lacus antiquus.
2. piscinae spuszczanie wody ze stawu (celem wyłowienia ryb); actus aquam e piscina emittendi piscium capiendorum gratia
AGZ XII p. 136 (a. 1445) : Iohannes Spicznik ... Iohanni de Dauidow ... dare habet p-em suarum piscinarum ... quas iam anno presenti Dauidowsky permittat, sicuti mos est piscinas permittendi.
Cf. PERMITTO I B 1.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)