Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PAREO

Gramatyka
  • Formypareo
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ere, -ui, -itum
Znaczenia
  • I.
    • 1. iur.zjawiać się, pojawiać się, być obecnym
    • 2. wydawać się
  • II. być posłusznym, słuchać kogoś, stosować się do czegoś
  • III. + parandi

Pełne hasło

PAREO, -ere, -ui, -itum
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • L.
  • A.
  • N.
[ 3 sg. ind. perf. act. pararuit : KsgMaz I p. 153 (a. 1425) : idem ... non pararuit neque aliquis sibi terminum prorogavit. ]
I.
1. zjawiać się, pojawiać się, być obecnym; comparere, apparere, adesse. Praec. iur. t.t. stawić się w sądzie; coram iudicibus adesse. Glossa Pol.
AGZ XII p. 97 (a. 1440) : Johannes ... p-uit ius vulgaliter «stal».
Syn.
astare ( KsgMaz I p. 127, a. 1412) , respondere ( StPPP VIII p. 351, a. 1389) , stare ( KsgCzer p. 22, a. 1409).
Constr.
a. abs. b. sq. gen.
KsgMaz I p. 127 (a. 1412) : procurator citans ... Nicolaum ... termini prefixi astitit et p-uit.
c. sq. dat.
α. personae
StPPP VIII p. 488 (a. 1398) : Johannes ... debet p-re ... Jacussio.
β. rei, v. gr. iudicio ( Dogiel p. 8, a. 1405 : judicio se p-turum promittit ; iuri:
KodKKr I p. 277, a. 1360 : iuri p-re coram nobis ... curarunt
; praesentiae:
ARect I p. 152, a. 1478 : submisit se ... ad p-ndum presencie domini rectoris
; termino:
StPPP VIII p. 460, a. 1398 : Petrus ... termino non p-uit
). d. sq. acc.
KsgCzer p. 276 (a. 1423) : meum terminum debuisti p-re et non p-uisti.
AGZ XIV p. 51 (a. 1442) : primos duos terminos non p-uit.
e. sq. abl. f. sq. ad:
DokMp I p. 73 (a. 1349) : Albertus ... debet... p-re ad tempus.
g. sq. coram, cf. supra 5. h. sq. contra:
StPPP IX p. 9 (a. 1408) : non potuit p-re contra Navogium.
i. sq. cum:
TArch p. 36 (a. 1409) : Bogussius ... p-bit cum testibus.
j. sq. de:
DokListPł I p. 38 (a. 1329) : de terris aut bonis eisdem p-re ... teneantur.
k. sq. in c. abl.
KodWp VII p. 586 (a. 1347) : actor in primo termino nec per se nec per alium suum nuntium p-uerit.
l. sq. per, cf. m. sq. super c. acc.
KsgMaz II p. 75 (a. 1434) : Johannes ... ius... super ipsum stetit et p-uit.
2. wydawać się; videri.
Constr. c. dupl. acc. (nom. ).
II. być posłusznym, słuchać kogoś, stosować się do czegoś; oboedire, obtemperare, obsequi.
N.
vota parendorum forma pozdrowienia na początku listu, połączona z wyrazami posłuszeństwa; salutatio quaedam in principio epistulae, signum oboedientiae
LhnUrk II p. 449 (a. 1347) : servitium cum votis p-ndorum; praeclare princeps, domine favorose.
Constr.
a. sq. dat. b. sq. acc.
ZabDziej I p. 42 (a. 1490) : qui prohibicionem non p-ns ... vaccam reduxit in domum propriam.
c. sq. in c . abl. Occ. impers. paritum est :
KodWp VII p. 96 a. 1402) : quociens per aliquam partem ... non tentum, obtemperatum, aut non p-tum mandato.
Ita saepe.
III. confunditur c. voce parandi :
PP III p. 167 (a. 1429) : Mordbir debet ... parere monstrandam.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)