Ogólne
Pełne hasło
Więcej

MAGISTRALIS

Gramatyka
  • Formymagistralis
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -e
  • Część mowyprzymiotnik
Znaczenia
  • I.
    • 1. dotyczący magistra uniwersytetu
    • 2. uczony, dokonany (podany) przez uczonych
  • II. mistrzowski, kunsztowny, świetny, doskonały
  • III. rzemieślniczy

Pełne hasło

MAGISTRALIS, -e
  • F.
  • Th. (rec.),
  • Dc.
  • NGl.
  • B.
  • L.
  • K.
[comp. magis magistralis: MATTH. Rat. p. 48 et 61. superl. magistralissimus ib. ]
I.
1. dotyczący magistra uniwersytetu; ad magistrum studii generalis pertinens
MatFil VI (XVII) p. 244 (saec. XV in.) : confero ergo sibi insignia ad hunc gradum m-em spectantia (cf. etiam ib. infra ).
KrMU p. 111, 22 (saec. XV in.) : quondam in scolis Aristotelis (i. in artium facultate ) ... insignia m-a receperat.
SCARB. Sap. II p. 35, 222 : qui m-bus titulis insigniti cernuntur.
Ita passim.
2. uczony, dokonany (podany) przez uczonych; doctus, a magistris factus (datus)
WŁODK. Scr Sel II p. 385 : que quidem reprobacio huiusmodi hic in nostro proposito sive dicatur m-is, sive auctoritativa vel iudicialis etc.
NIC. BŁ. Serm. I p. 2 : omissis subtilitatibus et curiositatibus diuisionis scholasticae et m-is ... procedam vulgari et simplici ... diuisione contentus.
JAC. PAR. RefEccl p. 358 : nec in eis lamentationibus erit m-is traditio, cum a saeculo non auditum est, quod ad cantum ploratus cantatur in organis et cithara, in quibus melodiae et mensurae servantur.
Ita saepius.
II. mistrzowski, kunsztowny, świetny, doskonały; artificiosus, affaber, optimus, excellens
KodPol II p. 730 (a. 1358) : consideratis m-bus operibus et utilibus ... molendinatoris ... in constructione seu edificacione molendinorum.
MATTH. Rat. p. 14 : si carpentarius ... ligno ... putrido ... m-em et excellentem laborem inpenderet.
Ib. p. 27 : refrenatio malitiae et rectificatio vel emendatio destructi m-e, nobile et bonum opus est et malae rei reparatio.
Ita passim. Occ. eodem sensu de homine
SSrSil I p. 359 (saec. XV ex.ex) : in collacionibus ad clerum et sermonibus wlgaribus ad populum m-is multum extitit.
III. rzemieślniczy; ad artifices pertinens
MARTIN. OP. Chr. p. 27 : primogenitus fuit Hector ... secundus Paris ... doctus prae caeteris ... artibus m-bus.
JusMet p. 157 (a. 1474) : a quolibet labore artificiali et m-i per eosdem ... magistraliter comparato, exquisito et exstructo.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)