Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INVALIDUS

Gramatyka
  • Formyinvalidus
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -a, -um
  • Część mowyprzymiotnik
Znaczenia
  • I. propr. propr. słaby, bezsilny
    • α. uszkodzony, naruszony
    • β. zgniły, zepsuty, nieużyteczny
  • II. transl.
    • 1.
      • a. bezskuteczny, daremny
      • b. nieważny, nieprawomocny, bez znaczenia
    • 2.
      • a. niezdolny, niezdatny, nieodpowiedni
      • b. nie znający czegoś, nie obeznany z czymś

Pełne hasło

INVALIDUS, -a, -um
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • B.
  • A.
  • L.
  • Ha.
  • N.
I. propr. słaby, bezsilny; viribus carens, infirmus, debilis.
N.
α. uszkodzony, naruszony; vitiatus, laesus
PommUrk II p. 53 (a. 1225) : priuilegium ... non uiciatum, non rasum, non pro aliqua parte sui i-um aut infirmum.
β. zgniły, zepsuty, nieużyteczny; putridus, inutilis
ZabDziej III p. 62 (a. 1490) : non recepit brasea, quia i-a sunt et putrefacta.
II. transl.
1. de rebus
a. bezskuteczny, daremny; inefficax, inanis, v. gr. intercessio ( KodKrak p. 140, a. 1401) , voces ( CodEp II p. 430, a. 1442).
b. nieważny, nieprawomocny, bez znaczenia; irritus, nullius roboris aut firmitatis, parum valens. Dicitur praec. de actis vel scriptis publicis, v. gr. appellatione ( Dogiel IV p. 306, a. 1541) , citatione ( AGZ XIX p. 276, a. 1475) , contractu (occasione litispendentiae: ZabDziej II p. 31, a. 1483) , firmatione (treugarum: DŁUG. Hist. IV p. 291 ) , inscriptionibus, litteris (syn. nullis et de iure minime subsistentibus: StPPP VI p. 212, a. 1523 ; ib. III p. 14 ) , renuntiatione ( PP II p. 171, a. 1453) , sententia ( DokLub p. 267, a. 1448) , venditione (nulla: IANIC. p. 304, a. 1542) sim.
2. de hominibus
a. niezdolny, niezdatny, nieodpowiedni; qui nihil agere vel sustinere valet, parum idoneus.
b. nie znający czegoś, nie obeznany z czymś; ignarus, nescius
AKapSąd II p. 679 (a. 1496) : quia non fuit valens pro regimine scole ... propter ignoranciam suam ... petens sibi tanquam i-o et ignaro ac discolo ... silencium imponi.
KodUJ III p. 239 (a. 1506) : in talibus artibus et facultatibus ... bene doctos et valentes lectores investiat, i-i ... et ineruditi in artibus ... non ... investiantur.
Constr. ad 1—2:
a. abs. b. sq. ad (saepe c. gerundio). c. sq. in c. abl. , d. sq. pro :
ArHist V p. 125 (a. 1455) : Margaretha ... pro thoro et amplexibus maritalibus ... inepta et i-a.
Visit. p. 403 (a. 1512) : locus pro piscina ... i-us plus faceret dampni quam profectus.
ArHist X p. 176 (a. 1535) : huiusmodi obligacio ... pro securitate ... i-a et infirma.
e. sq. propter :
ZabDziej III p. 261 (a. 1493) : fuit i-us propter vocem ... funestam et distrahentem a devocione.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)