Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INFIGO

Gramatyka
  • Formyinfigo, inffigo
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -ere, -fixi, -fixum
Znaczenia
  • I. propr. propr. wtykać, wbijać, umocowywać
  • II.
    • 1. + oculum (-os) alicui (in aliqua re) zwracać wzrok, wbijać oczy, utkwić wzrok
    • 2. + aliquid (-em) memoriae, alicui (animae, cordi, menti wbijać w pamięć, serce, wrażać (pass. tkwić)
    • 3. + characterem, pedem alicui wycisnąć
    • 4. iur. iur. przyganić, tj. zakwestionować czyjąś część
    • 5. + falsitatem zarzucać

Pełne hasło

INFIGO s. INFFIGO, -ere, -fixi, -fixum
  • F.
  • Th.
  • S.
  • Dc.
  • A.
[ 3. pl. ind. perf. act. infigerunt : CodEp II p. 271 (a. 1431) : in sangwinem humanum lupinos morsus ... infigerunt. part. praes. infingens? RachWaw p. 376 (a. 1547) : sociis ... palos circa braxatorium intingentibus.]
I. propr. wtykać, wbijać, umocowywać; figere, inserere, inicere. Glossa Pol.
AGZ XVII p. 265 (a. 1491) : ministerialis ... citacionem in porta ... i-xit, alias «wethknol».
Constr.
a. sq. dat.
b. sq. abl. instr.
c. sq. circa
d. sq. in c. acc.
e. sq. in c. abl.
f. sq. inter:
KADŁUB. p. 233 : ut alam ... inter duas arbores ... i-at.
g. sq. iuxta:
MARTIN. OP. Serm. p. 482 nlb : imaginem Crucifixi ... iuxta lectum suum i-xerat.
Praec.
1. mediopass. limo (dat. ), in limo sim.: ugrzęznąć; haerescere, demergi
VSt p. 337 : limo viciorum i-xus.
MATTH. Rat. p. 108 : induces me ... in limum profundi, ideo vide ne pariter i-amur et non possimus exire.
DŁUG. Op. p. 55 : facinorum limo ... demersus et i-xus.
Cf. Th. VII 1,1421,15 sqq.
2. vulnus zadawać; inferre, infligere.
3. (de scriptis) zapisać; fere i. q. inscribere (saec. XVI).
4. saepem fere i. q. postawić, zbudować; figere, construere
PrPol p. 144 (a. 1399) : sepem ... habet i-re (cf. infra preco debet ... iudicare, ubi ... suam sepem plantare seu sepire debet).
5. pedem postawić; figere, ponere
JAC. PAR. Tract. fol. E Ib : ut columba de archa missa ... quęrens in terra locum, ubi pedem (ed. pedum) i-at, inuenire non possit.
II. meton. et in imagine
1. oculum (-os) alicui (in aliqua re) zwracać wzrok, wbijać oczy, utkwić wzrok; i. q. figere, convertere, dirigere.
2. aliquid (-em) memoriae, item alicui (animae, cordi, menti sim.) wbijać w pamięć, serce, wrażać (pass. tkwić); i. q. figere, affigere.
3. characterem, pedem alicui wycisnąć; i. q. imprimere MATTH. Rat. p. 58 : Deus ... pedem potentiae, sapientiae et huiusmodi proprietatum suarum creaturis i-xerat et vestigium suum inpresserat. NIC. BŁ. Tract. fol. f IIIIb : utrum ... i-atur character anime.
4. iur. przyganić, tj. zakwestionować czyjąś część; aliquem infamem esse dicere KsgGrWp II p. 40 (a. 1393) : Petrus ... astitit terminum ... contra Albertum ... pro de infamia, quod sibi i-xit videlicet «prziganil».
5. falsitatem zarzucać; crimini dare AGZ XIX p. 265 (a. 1491) : procurator ... procuratori ... i-xit falsitatem et affectavit ... capitaneum ... ut ipsum obligaret fideiussoria.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)