- F.
- Th. (rec.),
- Bl.
- S.
- L.
- A.
STOB. Aret. fol. eVIb : est ... ira impetuosissima animi concitacio ad pericula capessenda.]
I.
(de hominibus) porywczy, gwałtowny, surowy, popędliwy, zadający gwałt; ardens, flagrans, fervidus, atrox, per vim agens
AKapSąd III p. 25 (a. 1466) : quomodo ipse hominibus domini episcopi esset i-us et infestus.
GŁOG. Phys. fol. d la : cuius uox ... ascendit in acutum, signat hominem iratum, audacem, i-um et proprij animi.
DANT. p. 166, v. 14 : gens Iudaica litigiosa, tenax, i-a, vaga.
N. loco subst.
c. gen.
obi.
ArSang II p. 225 (a. 1479) : sanguinis effusores violatoresque et i-os domorum ... iudici iurato ... iudicare committimus.
II.
de rebus
1.
concr. gwałtowny,
bardzo silny, niepohamowany,
rwący (o rzece);
violentus, vehemens, rapidus
HistTart p. 57 : appellabant se Tartaros a fluvio magno et i-o, qui transit terram eorumet dicitur Tartar.
MPH III p. 38 (saec. XIII ex.ex) : ad ... castrum accesserunt cum igne i-o et in brevi idem castrum acquisiverunt.
PP V p. 128 (a. 1429) : in vero fluuio ... non est ita i-a et velox aqua.Ita saepius.
Dicitur etiam
nix (
ArHist XI
p. 486, a.
1462)
, pluvia
(
MPH V
p. 994, a.
circa 1474).
Glossa
Pol.
DokSZKr p. 209 (a. 1442) : aqua i-a, que dicitur «walna powodz» (cf. StPPP II p. 501).
2.
abstr.
a.
gwałtowny, nagły, szybki, niespodziewany;
subitus, improvisus
KodWp III p. 71 (a. 1357) : inimici nostri ... insultu i-o terrarum nostrarum (sic ) ... invaserint.
ChrPP p. 472 : Poloni ... Bohemos i-is incursibus insequuntur.
DŁUG. Hist. I p. 198(= I p. 264 ed. nov.): urgebatur ... Ruthenorum i-a invasione.Ita saepius.
b.
silny, niepohamowany; vehemens,
fervidus
CodVit p. 452 (a. 1419) : si meorum emulorum i-a audacia ... aliquid ... contra me ... molliretur suggerere.
CIOŁ. Lib. II p. 129 : i-i spiritus discrimina semper amplecti.
DŁUG. Op. p. 37 : contra i-os furores regis.