- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- NGl.
- B.
- L.
- A.
- H. (lunae
- dies),
- N.
- K.
- O.
I.
Księżyc;
corpus caeleste lumine solis
reflexo lucens.
Distinguitur
α.
prima
nów;
i. q. nascens.
β.
semiplena
kwarta;
semiluna (
StPPP VII
p. 329, a.
1426)
;
haec vero dicit
gibberosa (
VITELO Opt.
p. 464
) , tumida vel gibbosa (opp. concava seu excisa:
ALBERT.
p. 67,
cf.
).
]
γ.
plena
pełnia; plenilunium
(
VITELO Opt.
p. 464
).
δ.
(lumine) deficiens
półksiężyc w trzeciej kwadrze;
semiluna decrescens.
Simili sensu
defectuosa ((
DŁUG. Clen.
p. 65
),
item menstrualis
(
ib.
menstruata
id. LibBen II
p. 6
).
Dicitur de
orbe Lunae :
ExPhys fol. g IIIa : omnia, que sub concauo orbis L-e mouentur, aliquando quiescunt et aliquando mouentur.
Ib. fol. v IIb : Sol prius speciem suam producit in orbe L-e quam calefaciat terram.Occurit frequenter in descriptione insignium nobilium, v. gr.
StPPP VIII p. 260 (a. 1388) : clenodium due l-e et crux, proclamacio Ostoya.
Ib. p. 536 (a. 1398) : de clenodio due 1-e et gladius et proclamacionis Przegyna.
Ib. p. 680 (a. 1399) : de clenodio 1-e et stelle et de proclamacione Lelywa.
ArPrawn VIII p. 97 (a. 1406) : pro signo ... deferunt crucem cum l-a in clippeo et de proclamacione Tharnawa.
Ib. VII p. 329 (a. 1426) : de clenodio et proclamacione Kucza ... in quorum armis ... media altera l-a et tres stelle.
N.
locut.
dies Lunae
poniedziałek;
hebdomadis dies secunda
DokMp I p. 378 (a. 1412) : die L-ae XIII mensis Novembris.
Lites II p. 96 (a. 1413) : die L-e XXIIIa mensis Ianuarii.Ita passim.
Syn.
feria secunda (
APozn I
p. 198, a.
1435).
II.
dzień księżycowy; dies cursu
lunae menstruo dimetiendus
KodMp II p. 35 (a. 1227) : actum ab Incarnacione Domini anno milesimo ducentesimo vigesimo VII, mense Octobri, XII Kal. Nouembris, epacta prima, indiccione XV, concurrente IV, l-a VIII.
DokKujMaz p. 128 (a. 1282) : actum et datum ... anno Domini MCCLXXXII Kalendas Aprilis, l-a XXV.
MARTIN. OP. Serm. p. 484 : quesiuit episcopus, quota est l-a; respondit ille statim: XIII.Ita passim.
Explicat
BIEM p. 83, 9 : aetas ... l-ae semper numerari debet ab aureo numero inclusive, ea enim dies ... primam semper 1-am indicat, sequens secundam.Cf. Th. VII 2,1833,52 sqq. et
Praec.
quartadecima
data pierwszej
pełni wiosennej poprzedzającej święta
Wielkanocne; plenilunium vernale primum, quod festum Paschae praecedit
BIEM p. 9, 3 sq. : verum Pascha ex determinata cursus L-ae computatione est institutum, ubicumque scilicet 14 l-a, hoc est plenilunium occurrit.
Ib. infra dominica ... quae proxime 14 1-am succedit, est verum Pascha Christianorum.
Ib. p. 10, 5 sq. : antiquitus Ecclesia Pascha ... 14 l-a primi mensis quocunque die occurreret, celebrabat.
Dicitur]
Paschalis
ib. infra non solum inquirere 1-am Paschalem et mensem, sed etiam diem dominicae Resurrectionis observare.Ad rem cf. B. Włodarski, Chronologia polska, Warszawa 1957, p. 106 sq.