Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INDEMNIS

Gramatyka
  • Formyindemnis, imdempnis, indamnis, indampnis
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -e
  • Część mowyprzymiotnik
Znaczenia
  • I. integer, incolumis.
    • α.
    • β. + pecunia
  • II.
    • 1. nullo damno affectus. Meton. de
    • 2. (a cuiusvis vindiciis sim.) immunis, liber, securus, vacuus
      • α.
      • β.
      • α. + de vita:
      • β. abl.+ de securitate: d. erga e. in f. pro: g. super h.

Pełne hasło

INDEMNIS, -e scr. imdempnis,,indamnis,,indampnis
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • L.
  • A.
  • N.
  • K.
[formae decl. II: ArPrawn IV p. 47 (saec. XIV med.med) : ut quilibet proximum indampnum vigilet observare, statuimus, quod etc.
Ib. X p. 153 (a. 1405) : Andream indampnum a dictis litteris abiudicantes.
IusMet p. 141 (a. 1426) : operarios indamnos ... et ad struenda monatana ... reddere promptiores.
AGZ V p. 60 (a. 1429) : relevare et indampnos reddere (cf. PP VI p. 85, a. 1433 : reddere omnino indampnos).
Cf. Th. VII 1,1134,74 sq. ]
I. (de rebus) nieuszkodzony, nietknięty, nienaruszony, cały; integer, incolumis.
N.
α. de silva i. q. nondum caesa ( KsgKaz p. 582, a. 1401) .
β. de pecunia :
ArPrawn VIII p. 102 (a. 1408) : terciam portionem omnium debitorum ... debbebit ... i-em reddere.
II. de hominibus
1. nie poszkodowany; nullo damno affectus. Meton. de ecclesia sim. ( KodMp I p. 83, a. 1264 ; DokMp IV p. 30, a. 1293 et saepius), item de mensa episcopali ( KodKKr I p. 93, a. 1271 ; KodPol I p. 130, a. 1288 et passim).
2. wolny (od cudzych roszczeń itp.), bezpieczny; (a cuiusvis vindiciis sim.) immunis, liber, securus, vacuus
DokMp I p. 257 (a. 1392) : ego Nicolaus ... eos liberare ... ipsosque ... intercedere ... ab omnibus ... dampnis ... sumptibus ... et expensis prorsus i-es fieri et reddere promitto.
KsgRachKr II p. 110 (a. 1394) : Tilonem ... de XXIIII marcis denariorum ... erga ... Petrum ... i-em penitus conservare.
KsgŁawKr p. 255 (a. 1394) : promisit ... prefatum Nicolaum ... ab huiusmodi fideiussoria liberare ac i-em sub obligacione omnium hereditatum suarum conservare.
StPPP VIII p. 426 (a. 1397) : promittens ipsum a fratribus suis germanis, cum quibus non habet diuisionem, i-em reddere.
Ita saepius usque ad saec. XVI.
Locut.
α. aliquis indemnis efficitur ( CorpJP III p. 218, a. 1512) , per(re)manet ( ConcPol IV p. 215, a. 1449 ; ARect I p. 750, a. 1530).
β. aliquem indemnem (con)servare ( DokMp IV p. 30, a. 1293 ; Lites I p. 158, a. 1339 et saepius), facere ( IusMet p. 141, a. 1426 ; StPPP VII p. 503, a. 1475) , praeservare ( KsgŁawKr p. 19, a. 1367 ; ib. p. 197, a. 1392) , relevare ( ArHist X p. 192, a. 1539) , reddere ( KodMp II p. 123, a. 1264 ; KodKKr 1 p. 93, a. 1271 ; DokMp I p. 257, a. 1392 et vulgo), restituere ( ArPrawn X p. 333, a. 1411) .
Constr.
a. sq. gen. b. sq. ab et 409, 12 et saepius.
Item
ab aliquo et
AKapSąd III p. 372 (a. 1481) : ab omnibus impeditoribus ... vult ipsum conservare i-em.
Ita saepius. c. sq. de et
StPPP II p. 161 (a. 1405) : promittens ipsum Clementem i-em reddere de premissis.
ArPrawn X p. 333 (a. 1411) : de dictis dampnis ... dominus Paschko ... Nicolaum i-em restituere promisit.
Ita saepius.
N.
α. de vita:
StPPP VII p. 503 (a. 1475) : ut ipsa Katherina ... de vita secura ... i-is existat.
β. de securitate:
AKapSąd I p. 658 (a. 1527) : dominos de securitate i-es reddere.
d. erga e. sq. in c. abl.
StPPP VIII p. 441 (a. 1398) : fideiussores suos ... in premissis omnibus debet ... reddere i-es.
Ib. II p. 143 (a. 1403) : promittentes ipsum in promissis reddere i-em.
AKapSąd III p. 229 (a. 1429) : promisit ... Michaelem in dicta decima i-em reddere.
Ita saepius. f. sq. pro:
APozn I p. 65 (a. 1440) : Albertus fideiussores promisit i-es conservare pro premissis.
StKapWł p. 44 (a. 1500) : eum pro impensa i-em reddere pollicemur.
TPaw I p. 183 (a. 1505) : Johannem ... pro fatigis et impensis ... contentum et i-em reddere cupientes.
Ita saepius. g. sq. super :
*PommUrk II p. 543 (a. 1284) : ciues super amissione eorundem bonorum redantur i-es.
h. sq. adv.
CorpJP III p. 218 (a. 1512) : volentes itaque providere, ut ... nos ... exinde i-es efficiamur.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)