Ogólne
Pełne hasło
Więcej

PRAESTIMONIUM

Gramatyka
  • Formypraestimonium, prestimonium,
  • Etymologia 1. praesto
  • Odmiana -ii
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajnijaki
Znaczenia
  • I. eccl. eccl. beneficium eccl., quod praelatis vel canonicis a capitulo concedebatur
    • α.
    • β.
    • γ. + praestimonium vacat (per cessum vel decessum
    • α. ipsa villa praestimonialis (cf. s.v.)
    • β. villae praestimonialis (cf. s.v.) proventus
  • II. portorium
  • III. officium

Pełne hasło

PRAESTIMONIUM s. PRESTIMONIUM, -ii n. (1. praesto)
  • Dc.
  • B.
  • H.
  • N.
  • O.
I. eccl. t.t.. tzw. prestymonium, beneficjum duchowne przyznawane przez kapitułę prałatom lub kanonikom; beneficium eccl. , quod praelatis vel canonicis a capitulo concedebatur
DŁUG. LibBen I p. 174 : decimae huiusmodi manipulares et pecuniales nunquam privatis personis in p-um conferuntur, sed alicui ex praelatis aut canonicis de triennio in triennium pro centum marcis ... arendantur.
AKapSąd III p. 61 (a. 1489) : cum consensu capituli ipse canonicus recepit villam dictam Comorowo in p-um, qua ipse Iohannes ... privatus est ex mandato ... episcopi Plocensis.
Ita saepe.
Iuncturae selectae
α. aliquid in praestimonium conferre ( DŁUG. LibBen I p. 174 ; StKapWł p. 72, a. 1516) ;, possidere ( ArPrawn VI p. 43, a. 1521) , recipere ( AKapSąd III p. 61, a. 1489) .
Item
ad praestimonium ire ( StKapWł p. 76, a. 1528) , de praestimonio respondere ( MatPis I p. 11, a. 1501).
β. praestimonio privare ( ŹrWaw III p. 137, a. 1522).
γ. praestimonium vacat (per cessum vel decessum : StKapWł p. 30, a. 1500 ;
ib. p. 49, a. 1500 ; per munus consecrationis:
StCrac p. 69, a. 1532).
Praec.
α. tzw. wieś prestymonialna; ipsa villa praestimonialis (cf. s. v.)
AKapSąd I p. 472 (a. 1472) : nullus prelatus sive canonicus in p-o seu domo et alias in sua procuratione mulierem ... servare audeat.
VisitCr p. 88 (a. 1546) : si ... mulieres in p-iis suis cum prole suscepta quis foveat.
Ita saepius.
β. pl. dochody ze wsi tzw. prestymonialnej; villae praestimonialis (cf. s. v.) proventus
StKapWł p. 14 (a. 1500) : extunc immediate provisiones et p-a ratione beneficiorum eorundem vacantium de mensa com muni habitae atque possessae ... ad communem capitularem mensam devolventur.
MatPis I p. 11 (a. 1501) : facientes ... eidem decano ... de omnibus et singulis fructibus, redditibus et obventionibus, universis p-iis et praestimonialibus et universis portiunculis per illos, ad quos pertinet, integre respondere.
II. cło,myto; portorium
*BreslUB p. 145 (a. 1340) : theolonium seu p-um persolui solitum ab invectis, illatis ac conductis in dictam ciuitatem.
Ib. infra theolonium ac p-um redimere seu reemere possemus pro dicta summa pecunie (ita ib. passim ).
III. obowiązek,powinność; officium
KADŁUB.(Pl) p. 109 : principali tamen decusatum ornatu Laodarium captivum, preinsigne p-ii munus Boleslao presentat.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)