Ogólne
Pełne hasło
Więcej

MORTALITAS

Gramatyka
  • Formymortalitas
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -atis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I. abstr. hominum mortalium natura, moriendi necessitas.
    • α.
    • β.
    • γ.
    • δ. genus hominum, homines mortales
  • II. concr.
    • 1. mors,obitus, decessus.
    • 2. pestis, pestilentia (vulgo).
    • 3. poena capitis

Pełne hasło

MORTALITAS, -atis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • NGl.
  • L.
  • A.
  • N.
  • K.
I. abstr. śmiertelność, natura ludzka śmierielna; hominum mortalium natura, moriendi necessitas. Saepe additur hominum, humana.
Praec.
α. saepe dicitur de Christo nostrae mortalitatis tunicam contexente ( KodKKr II p. 80, a. 1381) sim.
β. in imagine de hoc mundo
KodWp VII p. 389 (a. 1408) : in hac m-is walle et labili tellure.
γ. i. paene q. condicio humana (mortalis)
ArPrawn V p. 417 (a. 1389) : Katherina ... terciam partem ... debet recipere, si quid in eo marito contigerit m-is.
AGZ XIII p. 115 (a. 1442) : filius ... potest sibi vituperare sicut solus pater, et hoc si aliquid m-is de sui patre permiserit.
Cf. KodMp IV p. 401 (a. 1442). Cf. etiam eodem sensu mortalitatis debitum solvere ( DokMp VII p. 129, a. 1423 , tunica exui ( StPPP X p. 50, saec. XV in.) , tunicam induere ( MPH III p. 294, a. 1450).
δ. ludzkość; genus hominum, homines mortales.
II. concr.
1. śmierć, umieranie,śmiertelność; mors,obitus, decessus.
N.
liber mortalitatum sensu non satis certo inter libros professoris theologiae enumeratur
KodUJ IV p. 3 (a. 1507) : liber m-um elegantissimus, item Decretales scriptae in papiro etc.
2. pomór, zaraza; pestis, pestilentia (vulgo).
3. kara śmierci; poena capitis
CorpJP III p. 446 (a. 1519) : quicunque patraverit factum mortale seu criminosum, solus debet subici m-i.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)