- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- L.
- K.
[
superl.
multum (plurimum) gratiosus :
AKapSąd III
p. 152 (a.
1511)
:
venerabili ... canonico ...
domino plurimum gracioso.
MPH V
p. 556 (saec.
XVI)
:
predicator multum gratiosus.
]
I.
pass.
1.
de hominibus: cieszący się względami, mile widziany, miły, przyjemny, piękny, popularny; qui in hominum favore est, gratia floret, placens, amabilis, amoenus, pulcher,
popularis
sim.
2.
de rebus (quae placent, amantur)
praec.
abstr.
,
v.
gr. de
adventu Christi (
NIC. BŁ. Serm. I
p. 14
)
, intentione (
DokKKr I
p. 118,
a. 1381)
, merito (et obsequio :
KodKKr I
p. 109,
a. 1279
;
ArHist XII
p. 281, saec.
XIV)
, negotio
(
NIC. BŁ. Serm.
Im
p. 125
),
sed etiam de
epistula
(
Ztschr. II
p. 404, a.
1260).
Occ.
de
pace
pomyślny, korzystny, godny uznania; faustus,
commodus, probabilis
RHist III p. 337 (a. 1510) : in nullo dictam pacem fuisse preiudicialem magistro et fratribus, quinimo fuit eis favorabilis et g-a.
Constr.
ad
1—2: a. abs. b. sq.
dat.
saepe accedente
in c.
abl.
c. sq. apud.
II.
act. qui gratiam,
favorem offert
1.
de hominibus:
łaskawy, życzliwy, przychylny, miłosierny, wspaniałomyślny, hojny;
clemens, amicus, bene
volus, benignus, misericors,
munificus
PommUrk III p. 243 (a. 1295) : dictis ... principibus ... inuidia illa est penitus abolita ... et ... ipsis manebunt in omnibus domini g-i.
Lites I p. 15 (a. 1320) : magistro et fratribus et in sua petitione nos exhibere volentes g-os.
DŁUG. Hist. I p. 162 (= I p. 226 ed. nov.) : Boleslaus illum (i. se ) interpellantibus munificum et g-um se demonstrans.Ita saepius.
Praec.
loco appellationis honorificae: łaskawy, miłościwy
KodMp II p. 107 (a. 1257) : ut g-a domina (i. ducis Boleslai uxor ) ... quoad uiuit ... terram memoratam alterius gentis non aplicet populo.
PrzywKr p. 9 (a. 1370) : Kazimiri regis Polonie ... nostri domini g-i.
CracArt I p. 40 (a. 1406) : reverendissimi in Christo patres, magnifici domini et fautores nostri g-i.
ArPrawn I p. 238 (a. 1443) : summo pontifici domino meo g-issimo.Ita saepius usque ad saec. XVI.
2.
eodem sensu de rebus
praec.
abstr.
,
v.
gr.
auctoritate (
ArPrawn V
p. 532,
saec. XV)
, donatione (
KodWp I
p. 408, a.
1277
;
KodMp III
p. 23, a.
1337)
, favore et consensu
(
KodWp II
p. 56, a.
1291)
, innovatione (
KodMp I
p. 143, a.
1293)
, magnificentia (
ArHist XI
p. 374, a.
1391)
, prospectu (
Dogiel IV
p. 267,
a. 1530),
rarius de
concr.
Glossa
Pol.
RFil XXIII p. 306 (a. 1444) : g-e Pascalis noctis «miloscziuey Wieliky Noczy».
N.
locut.
oculo gratioso i. q.
benigne (
KodKrak
p. 64, a.
1375
;
CodEp III
p. 409,
a. 1492).
Cf.
GRATIALIS
I 1
GRATIOSE
I 1
GRATIOSITAS
I.