General
Full Entry
More

MEDIATOR

Grammar
  • Formsmediator, mediatorius
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -oris -a, -um
Meaning Outline
  • I. reconciliator, intercessor
  • II. + 1qui in litibus componendis intercedit, arbiter
    • 2. qui in aliquo negotio inter partes peragendo intercedit
  • III. phil. quod in medio positum est
  • IV. + concordia colonus, qui reditum dimidium agri conducti pretium domino reddere debebat per mediatores facta

Pełne hasło

MEDIATOR, -oris m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • Dc.
  • NGl.
  • B.
  • K.
  • A.
  • N.
  • K.
I. pośrednik, orędownik;reconciliator, intercessor.
Praec. Dei et hominum de Christo (e Vlg. 1. Tim. 2,5 NIC. BŁ. Serm. I p. 41 et saepius),item de sacerdotibus ( StSyn III p. 14 ) .
II. 1 . rozjemca, osoba pośrednicząca w zawarciu polubownej ugody;qui in litibus componendis intercedit, arbiter.
N. wyższy sędzia polubowny, superarbiter; arbitrorum collegio praepositus
AGZ XIV p. 208 ( a. 1446) : partes inter se quattuor arbitros locare debent ... quintum vero ... locare possunt m-em alias «obermana».
2. pośrednik w załatwianiu transakcji; qui in aliquo negotio inter partes peragendo intercedit
DokSul p. 328 (a. 1258) : Syroslaus ... m-or huius negotii (cf. supra claustro eiusdem loci donavimus venationem castorum).
DŁUG. LibBen I p. 295 (diploma a. 1352) : huic paginae nostrum et ... archiepiscopi huius negotii m-is sigillum est appensum.
Id. Hist. III p. 525 : quae pecuniae summae inter m-es seu proxenetas huius modi transactionis ... fuerant divisae.
III. phil. to, co pośrednie, pośrednik; quod in medio positum est GOST. in
MatFil XI p. 136 : prima causa non ... eodem m-e uti possit ad omnia, aliter enim omnia ... essent uniformia, m-or enim forma est.
Cf. Th. VIII 527,52 sqq.
IV. (singulare) chłop oddający panu połowę dochodu z ziemi tytułem dzierżawy; colonus, qui reditum dimidium agri conducti pretium domino reddere debebat
KodPol II p. 203 ( a. 1315) : aratores ... eiusdem ducis seu m-es ... conuentui dare decimam tenebuntur.
MEDIATORIUS, -a, -um
  • Th. (rec.),
  • Bl.
  • S.
  • Dc. et
  • NGl. (subst.
  • n.),
  • B.
concordia polubowna ugoda; per mediatores facta
AGZ XVI p. 203 ( a. 1486) : fuit circa m-am concordiam alias «yednaczskyey zgodzye» inter ... Iohannem ... et Stanislaum.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)