General
Full Entry
More

INTITULO

Grammar
  • Formsintitulo
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -are, -avi, -atum
Meaning Outline
  • I. inscribere, adscribere notare
    • 1. in commentarios iudicii referre, inscribere
    • 2. eccl. in numerum clericorum certae cuidam ecclesiae ascriptorum eiusque beneficio fruentium referre
    • 3.
      • a. in numerum studentium universitatis referre
      • b. aliquem ad probandam doctrinam suam, ut gradum baccalarii vel doctoris assequi possit, admittere
  • II.
    • 1. + litteras alicui inscribere
    • 2. inscribi (de libro)
  • III. in possessionem tradere (praec. praedia)
  • IV.
    • 1. honoris nomine appellare
    • 2. appellare, nominare

Pełne hasło

INTITULO, -are, -avi, -atum
  • F.
  • Th. (rec.),
  • Bl.
  • Dc.
  • B.
  • L.
  • N.
  • K.
I. wpisać, dopisać; inscribere, adscribere
GALL p. 126 : multis et innumerabilibus Bolezlaui tercii gestis militaribus memorandis i-ndum est precipue, qualiter etc.
KodPol II p. 12 (a. 1233) : presentem paginam, cui talis donatio i-ta est, sigilli nostri appensione communimus.
Occ. oznaczyć; notare
KodMaz (K) p. 418 (a. 1237) : consequens est singula temporalia eiusdem passionis notula i-ri.
Praec.
1. wpisać do księgi sądowej; in commentarios iudicii referre, inscribere
KsgŁawWar I p. 23 (a. 1429) : venientes ad iudicium bannitum pueri ... sunt i-ti ad librum.
AGZ XI p. 154 (a. 1439) : prout hoc ad acta libri castrensis i-vimus.
Ib. XVIII p. 502 (a. 1489) : hic in librum eadem inscriptio est i-ta.
Ita saepius.
N. sensu praegnanti sq.
quod :
ZabDziej I p. 220 (a. 1531) : Blazius dictis sororibus satisfecit et in acta comunitatis suo solido i-vit, quod ius accepit undecim grossos.
2. eccl. wpisać w poczet osób duchownych pełniących obowiązki przy danym kościele i korzystających z jego uposażenia; in numerum clericorum certae cuidam ecclesiae ascriptorum eiusque beneficio fruentium referre
MARTIN. OP. Marg. fol. C la : clerici non debent i-ri in duabus ecclesiis.
Id. Chr. p. 97 : presbyteri cardinales sunt viginti octo, qui diuisi per numerum septenarium residuis quatuor patriarchalibus ecclesiis sunt i-ti ad celebrandum.
KodUJ I p. 192 (a. 1439) : praefati ... canonici ecclesiae sancti Floriani ... i-ti et i-ndi ac collegio crebro dicto incorporati et incorporandi ... ad quattuor anniversaria ... perficienda ... sint astricti.
AKapSąd I p. 71 (a. 1448) : venerabilis dominus Nicolaus ... accepit insignia doctoratus ... pro laude ecclesiarum, in quibus est i-tus.
Ita saepius. N. part. perf. loco subst.
StSyn IV p. 47 : altariste, mansionarii ... utantur dalmuciis de asperiolis et alii i-ti.
3.
a. wpisać w poczet studentów, immatrykulować; in numerum studentium universitatis referre
HumRef p. 13 (a. 1406) : quo tempore studens debet se ad regestra i-re.
ARect I p. 72 (a. 1474) : ipse autem excipit se a iurisdicione rectoris, negans se esse i-tum et studentem vniuersitatis Cracoviensis.
Concl. p. 149 (a. 1518) : Ludovicus ... teneat habitationem domini doctoris Iacobi ... sub tribus condicionibus ... prima, quod i-etur in matricam universitatis.
Syn.
in album inscribere ( ArLit I p. 77, a. 1521).
b. dopuścić do egzaminu na stopień bakalarza lub doktora; aliquem ad probandam doctrinam suam, ut gradum baccalarii vel doctoris assequi possit, admittere
LibProm p. VII (a. 1404) : notificat decanus ... omnibus ... in artibus examinari volentibus, quatenus hodie ... ad stubam magistrorum collegii ... ad i-ndum conveniant.
KrMU p. 81 (a. circa 1414) : cupientes igitur ad gradum predictum magisteriipromoveri veniant hora pretacta ad collegium ... ad dictum examen feliciter subeundum et alias ad idem i-ri procurandum.
Constr. ad
1—3: a. sq. dat. supra 920,46 et
APozn II p. 307 (a. 1495) : ipsum tanquam infamen abrogassetis libroque civili i-ssetis.
b. sq. ad supra 920,31. 32 et saepius. c. sq. in c. acc. supra 11 et 920,33. d. sq. in c. abl.
Concl. VI p. 241 (a. 1398) : laici et clerici in ecclesiis parrochialibus vel aliis beneficiis non i-ti.
KodWp V p. 359 (a. 1423) : prelati habentes dignitates ... et in ipsa ecclesia i-ti.
II.
1. litteras sim. adresować; alicui inscribere
AKapSąd III p. 20 (a. 1465) : tradens michi ... ad legendum litteram sibi per ... episcopum Plocensem i-tam.
CodEp III p. 167 (a. 1472) : litteras i-tas ad ... marsalcum.
AAlex p. 420 (a. 1504) : tibi mittimus similes litteras sine titulis et inscriptionibus, ut si quae oppida forent, quibus litterae non essent i-tae, ut eas i-es.
Ita saepius.
Constr.
a. sq. dat. ut supra. b. sq. ad supra 37 et
Tom. X p. 279 (a. 1528) : responsum ... ad dominos harum terrarum conciliarios i-tum accepi.
2. (mediopass.) nosić tytuł (o książce); inscribi (de libro)
Gramm. p. 163 (saec. XV) : ad compilacionem presentis libelli, qui i-atur Massa gramatice.
AKapSąd II p. 227 (a. 1461) : liber ... qui i-atur Postilla pauperum.
Cf. Th. VII 2,22,42 sq.
III. przekazać na własność (zwł. posiadłość ziemską); in possessionem tradere (praec. praedia)
PreussUB p. 338 (a. 1289) : ab istis bonis i-tis Ganatho et suis heredibus cedunt X mansos (cf. ib. supra: bona omnia ... contulimus sc. dux possidenda).
KodWp III p. 145 (a. 1360) : quam quidem venditionem ... ratificamus ... advocatiam civibus ... incorporantes, appropriantes et i-ntes.
DokKKr I p. 210 (a. 1395) : supplicamus ... reverende pater ... domine ... episcope ... dictum ... altare ... per nos dotatum et fundatum in titulum perpetui beneficii erigi et benigniter i-ri.
KodWp V p. 175 (a. 1410) : pro ... ducentis marcis ... census ... alios ... in alijs ... bonis ... altari ... incorporari ac i-ri procurauerint.
Ita saepius.
IV.
1. tytułować, nadawać tytuł; honoris nomine appellare
PP II p. 117 (a. 1449) : Sbigneum ... episcopum ... omnes ... regnicole ... cardinalatus titulo scribent, i-bunt et nominabunt.
MPH VI p. 625 (saec. XV) : Semovitus senior, qui ducem Mazoviae et dominum Czernensem se i-bat.
2. nazywać; appellare, nominare
KomKadł p. 8 : fratressibi inuicem succedentes famamque post mortem suam habere gestientes prouinciam suam suo i-bant vocabulo.
DŁUG. Op. p. 105 : virgo Osanna, quam lingua Polonica Offkam i-at.
Id. LibBen III p.
376: qui locus Magnum Sal nunc Wyeliczka vulgari appellatione i-atur.
Fortasse huc pertinet
KsgPrzem I p. 15 (a. 1406) : Link i-vit pro homicidio Woytkonem et Yenczi Crispum (i. homicidas esse denuntiavit ).
N. constr. sq. dupl. acc.
CodEp II p. 90 (a. 1417) : qui ... me temerarium, presumptuosum, captiosum et ingratum ... i-at.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)