General
Full Entry
More

INIECTIO

Grammar
  • Formsiniectio, inieccio
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -onis
  • Part of Speechnoun
  • Genderfeminine
Meaning Outline
  • I. propr.
    • 1. + ignis incensio
    • 2. i. q. eiectio
  • II. transl.
    • A.
      • 1. med.+ manuum vis alicui illata
      • 2. incursio
      • 3. + in bona actus praeter ius possessionem apprehendendi
      • 4. + prati fenicisium in prato alieno
      • 5. interlectio, immissio, interventus
    • B. impulsus, persuasio (saec. XV-XVI).

Pełne hasło

INIECTIO s. INIECCIO, -onis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • Dc.
  • L.
I. propr.
1. ignis podpalenie; incensio
DokMp I p. 341 (a. 1406) : sculteto ... damus iudicia iudicanda pro homicidio, pro furto, pro i-e ignis et combustione.
2. wyrzucenie; i. q. eiectio
RachWaw p. 315 (a. 1543) : a i-e nivis ex cannalibus.
II. transl.
A.
1. manuum podniesienie na kogoś ręki, napaść, gwałt na czyjejś osobie; vis alicui illata
KodKKr I p. 115 (a. 1283) : si de huiusmodi manuum i-e, carceris mancipatione et detentione vobis constiterit ... ducem et ... alios excommunicatos ... nuntietis.
ConcPol X p. 335 (a. 1290) : illis, qui pro violenta manuum i-e in personas ecclesiasticas in canonem late sententie inciderunt.
KodMp I p. 155 (a. 1297) : quod ... unusquisque uestrum possit absoluere pro violenta i-e manuum in se ipsos.
StSyn III p. 58 : hunc tamen articulum et illum de i-e manuum in clericos vel parentes nobis expresse specialiter reservamus.
Ita frequenter usque ad saec. XVI med.
Item
violentarum manuum iniectio :
AKapSąd I p. 50 (a. 1438) : relicta ... Petri ... obligavit se daturam ... pro ... marito suo propter manuum violentarum i-em ... duos lapides cere.
StPPP VII p. 499 (a. 1467) : pro et super percussionibus et uiolentarum manuum i-e.
DŁUG. Op. p. 344 : beatus Adalbertus in personam suam manuum violentarum i-em ... passus.
2. napad; incursio
AKapSąd I p. 661 (a. 1529) : de thesauro ecclesiae ... in loco secretiori conservando ... si aliqua i-o hostium esset speranda.
3. in bona bezprawne wejście w posiadanie, zagarnięcie; actus praeter ius possessionem apprehendendi
ArHist III p. 265 (a. 1416) : Mathias ... debet citare Ymbram ... pro i-e hereditatis ibidem ... videlicet in siluam, in prata.
AGZ XVII p. 401 (a. 1502) : quam tuam violentam i-em absque iuris ordine in ... bona ... et inequitacionem ac rerum ... superius descriptarum recepcionem ... ministeriali ... obduxit.
StPPP VI p. 44 (a. 1510) : pro violenta i-e in agrum et aream.
JusPol p. 376 (a. 1531) : si ... aliquis ... facit parti aliam novam violentiam ... aut i-em in eadem bona ... potest ... citari ... nova citatione.
Eodem sensu
in censum :
AGZ XIII p. 372 (a. 1462) : Thomas ... actor super nobilem Johannem ... pro violenta i-e in censum, labores expedicionales ... avenas, gallos, ova et alios proventus.
4. prati bezprawne skoszenie cudzej łąki; fenicisium in prato alieno
TPaw III p. 442 (a. 1399) : solvit penam ... pro violenti (sic ) i-e prati.
AGZ XII p. 8 (a. 1436) : reposuit terminum ... pro tribus violenciis ... et i-e alias «nayasd» contra Stanislaum ... quod inmittens in bona hereditaria ... Stanislai ... falcavit pratum.
5. wtrącenie (się), wstawka, wtręt; interlectio, immissio, interventus
CorpJP III p. 306 (a. 1514) : mandamus omnibus ... quatenus ab eiusmodi molestiis et turbationibus ac impedimentorum i-bus adversus vectores salis faciendis abstineatis.
Tom. XII p. 292 (a. 1530) : petierunt, ne molesto ferremus animo i-em hanc de reciproco connubio causam suspendendi totius hujus negotii dedisse.
ArPrawn I p. 88 (a. 1538) : causa de quadam concrematione cerae falsificatae et suspectae per quendam Iudeum ... in stateram communem civitatis ... adductae et repositae et tandem ... inofficiose concremate, quam i-em in iurisdictionem ... palatinus pensat sibi ad 500 marcas.
Constr. ad
1-5:
a. abs. (cf. et saepius),
b. sq. gen. obi. (cf. et saepius).
Item subi. (cf. supra 625,23
c. sq. in c. acc. (cf. et saepissime usque ad saec. XVI med.).
B. wpływ, nacisk, podszept, namowa; impulsus, persuasio (saec. XV-XVI).
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)