- F.
- Th.
- Bl.
- S.
- Dc.
- A.
- Ha.
I.
1.
zapobiegliwość, przezorność, gorliwość, staranie;
diligentia, cura, sollicitudo,
studium; nonnumquam fere
i. q. biegłość; peritia.
Occ.
etiam pl.
KodMp III p. 289 (a. 1375) : consideratis i-ijs et sagacitatibus religiosorum virorum.
CracArt I p. 41 (a. 1406) : quod lucrum ... per racionis vestre i-as ... statui poterit.Cf. Th. VII 1, 1273 sqq.
Iuncturae potiores
aliquid facere alicuius industria (
KodMp II
p. 85, a.
1252
;
KodPol II
p. 544, a.
1470)
, industria mediante (
DokSul
p. 356, a.
1363)
; item iuxta alicuius industriam (
IurMas I
p. 72, a.
1398)
, per (
KodMp III
p. 97,
a. 1354
;
ib. I
p. 327, a.
1365
et saepius), secundum (
KodWp I
p. 282, a.
1253
;
ib. V
p. 40, a.
1403
et saepius).
Inde locut.
per industriam
fere i. q.
sztucznie; arte
DŁUG. Hist. I p. 30 (= I p. 91 ed.nov.) : qui duorum fluviorum ... alveis aliorsum per i-am deductis lacum ... constituit.
Constr.
a.
sq.
gen.
b.
sq.
in
c.
abl.
(saec XV
ex.
).
Praec.
a.
tytuł grzecznościowy używany w stosunku do mieszczan sprawujących urzędy
sądownicze;
appellatio honorifica civium urbanorum, qui
dignitatibus ad ius
dicendum spectantibus ornati erant
OrtWp p. 50 (saec. XV med.med) : notificamus i-e vestre ... quod eqs.
ArPrawn I p. 240 (saec. XV) : vestras legales exposcimus i-as, quatinus velitis nos informare, que partium dictam hereditatem poterit obtinere.Cf. INDUSTRIOSUS I INDUSTRIUS I INDUSTRIETAS.
b.
in formulis arengarum
diplomatum
KodWp II p. 281 (a. 1310) : sciat omnium i-a nec ignoret eqs.
KodKKr II p. 6 (a. 1331) : sapientum ... prouidit i-a ea, que digna sunt memoria ... posterorum noticie ... destinare.Simili modo saepius.
c.
per abundantiam additur
α.
nom.
sollertia
(sed
et
omissum videtur)
PP II p. 144 (a. 1452) : quem Iudaeum nobis singularis solercia i-a recomendat, ut per eius diligentiam et ingenium ... possimus recipere incrementa.
β.
gen.
,
v.
gr.
circumspectionis (
Dogiel I
p. 27, a.
1519)
, prudentiae (
KADŁUB.
p. 170
et 171
), sagacitatis (
PP II
p. 66, a.
1448)
, sapientiae (
KADŁUB.
p. 164
)
, subtilitatis (
KodMp IV
p. 123,
a. 1410)
,
sim.
d.
singulare belli rzemiosło wojenne; ars bellica
Inst. p. 135 : omne laboris genus fortiter ferre discat, quod ad i-am belli pertinet.
2.
działanie;
actio, labor.
Praec.
in locut.
ex industria
naumyślnie, celowo;
consilio, consulte.
II.
pomyślność, spryt, chytrość;
astutia, calliditas, dolus
KADŁUB. p. 10 : i-e ... niti coguntur suffragio.
KodMp IV p. 147 (a. 1415) : venacionem animalium concedimus ... capturam auium quacunque i-a et arte poterit venari.
GLb p. 52 : i-a „dowczipnoscz”.
GLcerv p. 598 : i-a „domysl, dowcipność”.