General
Full Entry
More

INCOLA

Grammar
  • Formsincola, incolla
  • Etymologyancient Latin
  • Inflectional type -ae
  • Part of Speechnoun
  • Gendermasculine
Meaning Outline
  • I. propr. qui vel quae intra fines alicuius loci habitat. Occ. de animalibus (saec. XV)
    • a. homo, qui in urbe habitat, sed iuribus urbanis caret
    • b. qui aliquo loco ad tempus habitat, hospes
  • II. transl.
    • 1. principis imperio subiectus et obnoxius
    • 2. famulus agricolae

Pełne hasło

INCOLA s. INCOLLA, -ae m.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
[generis f.
KodPol I p. 44 (a. 1241) : incole ville ... sint exempte.
Ib. III p. 158 (a. 1292) : alie jncole undecunque venientes.
KodWp II p. 136 (a. 1297) : predicte ... incole tenebuntur.
KodPol II p. 246 (a. 1330) : incolarum tam religiosarum quam secularium.
Ita saepius. Cf. Th. VII 2,973,36 sq. abl. sg. incolo?
KsgMaz II p. 15 (a. 1424) : pro Martino ipsius domini incolo dicto Visszaczek.]
I. propr. mieszkaniec (-nka); qui vel quae intra fines alicuius loci habitat. Occ. de animalibus (saec. XV). Glossa Pol.
RFil XXIII p. 308 (a. 1444) : i-a «przebiuacz».
Syn.
habitator ( DokMp I p. 40, a. 1334 et saepius), inhabitator ( ArPrawn I p. 33, a. 1389 et saepius), mansionarius ( KodMp II p. 174, a. 1289).
Opp.
advena ( Lites I p. 87, a. 1339).
N.
a. osoba zamieszkała w mieście, lecz nie posiadająca praw miejskich; homo, qui in urbe habitat, sed iuribus urbanis caret
KodWp II p. 542 (a. 1342) : civitas ... gaudeat libertate ... atque eius omnes cives et i-e habeant omni feria tercia forum singulis annis ... in perhenne.
PrzywKr p. 10 (a. 1375) : nos consules ... totaque universitas civium et i-arum civitatis Cracoviensis profitemur publice etc.
b. osoba przebywająca gdzieś czasowo, gość; qui aliquo loco ad tempus habitat, hospes
CodPom p. 489 (a. 1235) : cum ... teste Psalmista (Vlg. Ps. 118,19 ) i-a sim in terra, summopere mihi desiderandum est, vt ad illam terram viuentium perueniam.
Constr.
a. sq. gen. b. sq. de:
MatGórn p. 269 (a. 1479) : i-ae ... de Luszowice.
c. sq. in c. abl. (cf. ).
II. transl.
1. poddany; principis imperio subiectus et obnoxius
KsgŁawKr p. 183 (a. 1392) : iuramento ... probavit, quod tempore gwerre inter ... Vladislaum regem polonie ... et ... dominum Ladislaum ducem Oppolie ... non fuerit i-a ipsius ducis Ladislai.
2. parobek; famulus agricolae
AKapSąd III p. 205 (a. 1522) : super agris ville ... resident kmethones, qui colebant a memoria dicti testis pro predio per i-as dictos «rathaye».
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)