Ogólne
Pełne hasło
Więcej

MUNICIPALIS

Gramatyka
  • Formymunicipalis, municipale, municipalis
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -e -is -is
  • Część mowyprzymiotnik
  • Rodzajmęski
Znaczenia
  • I.
    • 1. adi. miejski,związany z miastem
    • 2. obręb miasta
  • II.
    • 1. + ius MUNICIPIUM I 2. poena prawo lokalne,krajowe Praec. ziemski, związany z powiatem jako jednostką administracji sądowejkara wyznaczana przez sąd ziemski
    • 2.
      • a. sg. poseł ziemski
      • b. pl. szlachta jakiejś ziemi

Pełne hasło

MUNICIPALIS, -e
  • F.
  • Th.
  • Dc.
  • NGl.
  • B.
  • L.
  • A.
I.
1. adi. miejski,związany z miastem; urbanus. Glossae Pol.
GLc p. 13 : m-e jus «powysszone prawo».
GLcerv p. 644 : m-is magister ille est, qui pręest municipibus «burmistrz, rychtarz».
Syn.
Theutonicalis sive feudalis ( AGZ XVII p. 180, a. 1479).
2. subst. municipale,, -is n. obręb miasta; circuitus oppidi
ŁASKI ComPriv fol. 184b : hic homo venit intra m-ia et in me pacem violavit.
Ib.
infra stat Conradus et conquiritur super Henricum: Deo et vobis domino nostro regi aut duci aut vobis domine iudex ac toti uniuersitati, civitati ... quod ipse inter m-e venit ad locum talem.
II.
1. ius prawo lokalne,krajowe; certae cuiusdam regionis proprium
KodWp II p. 252 (a. 1306) : iura m-ia tanto maiori proficiunt incremento ... quanto favorabiliori aminiculo largitate principum ... aucmentantur.
DŁUG. Hist. I p. 75(= I p. 134 ed. nov.) : maiores causas suae provinciae ... iuxta iura Polonorum m-ia ... decidit.
Ib. p. 442 (=II p. 209 ed. nov.) : iure m-i ... perscriptum est ... et communi iure gentium sanccitum, ut naturales filii sortem hereditatis ... non possint usu accipere.
StPPP VI p. 143 (a. 1519) : ius nostrum regni nostri m-e.
MIECH. Chr. p. 226 : sanctiones pragmaticas seu iura regni m-ia, quae in hanc diem Poloni obseruant... rex Kazimirus in conventione generali apud Visliczam oppidum ... publicauit.
Praec. ziemski, związany z powiatem jako jednostką administracji sądowej; terrestris,qui ad certam quandam regionem communi iudicio adscriptam pertinet
DŁUG. Hist. II p. 77(= III p. 91 ed. nov.) : in ius illum castellanumm-e, quod vocitamus terrestre, pertraxit.
AKapSąd II p. 361 (a. 1510) : ipse nobilis iuxta disposicionem iuris m-is eundem equum dedit in forestam regalem.
Cf. MUNICIPIUM I 2. Meton. poena kara wyznaczana przez sąd ziemski; iure terrestri constituta
CodEp I 2, p. 163 (a. 1455) : poenam m-em derogantibus nobilium sanguini inflictam se noverit incursurum.
2. subst. municipalis,, -is m.
a. sg. poseł ziemski; legatus provincialis
ArPrawn VII p. 50 (a. 1566) : id institui non debet nisi in comitiis generalibus ... cum consensu senatus et m-ium.
b. pl. szlachta jakiejś ziemi; nobiles in districtu quodam degentes
ArPrawn VII p. 29 (a. 1566) : vexilliferi ... in suis quisque municipiis in campum ipsi prodeant et ... eo omnes m-es ... conuocent.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)