- F.
- Th.
- Bl.
- Dc.
- NGl.
- B.
- L.
- A.
- H.
- Ha.
- N.
- K.
I.
adi. mincerski,
dotyczący (bicia) monety; qui ad monetam (cudendam) pertinet
;
v.
gr. ars (
CracArt II
p. 46, a.
1506)
, cusio (
Tom. V
p. 169,
a. 1520)
; simili sensu negotium (
Tom. XV
p. 321,
a. 1533)
, res (
ArPrawn VI
p. 196, a.
1578)
.
Praec.
officina
mennica; ubi nummi
cuduntur
(
CracArt II
p. 46, a.
1506
et saepius); simili sensu camera (
IusMet
p. 230, a.
1517).
N.
praebenda
prebenda, wyposażona w dziesięcinę dochodów z mennicy; decima e reditibus monetae proveniente dotata
Tom. XIV p. 515 (a. 1532) : canonicatus ac praebenda, quae m-a dicitur.Cf. MONETALIS I.
II.
abs. loco subst.
A.
monetaria,,
-ae
f.
1.
mennica; officina, ubi nummi cuduntur,
moneta
VL p. 267 (a. 1496) : pro auro argentoque ad m-am nostram comparandis.
AAlex p. 123 (a. 1502) : ut mercatores ... argentum darent ad m-am.
Additur
cusionis :
ArHist V p. 260 (a. 1506) : sub poena trium marcarum ... pro m-a cussionis reipublicae in manus thesaurarii regni reponenda.
Dicitur
regalis (
CracArt II
p. 506, a.
1521)
, rei publicae
(cf.
).
2.
(sensu subobscuro) szafarka?
dispensatrix?
FormJ p. 2 : o mundanae regionis regina, o summi principis ... vicaria, cunctarum m-a rerum, domina materque nostra ... cui celum servit (BV Mariam alloquitur ).
B.
monetarius,,
-ii
m.
mincerz
1.
(w w. XII—
XIII)
urzędnik książęcy, zarządzający mennicą i skarbem
pieniężnym,oraz ściągający dochody książęce, regalia i cła;
(saec. XII—XIII) ducis magistratus monetae
thesauroque praepositus idemque
vectigalium teloneique exactor
KodMaz(K) p. 133 (a. 1198) : statuit Boleslaus dux ... quod homines in uillis nostris habitantes ... m-o non obediant, «pouoz» et «poduode» non tribuant.
CodSil(M) II p. 38 (a. 1208) : m-us de tabernis ... non plus habeat per annum quam totidem scotos quot marce fuerint.
KodWp I p. 75 (a. 1212) : qui hospites ... in ducatu nostro thelonea nequaquam persolvant ... nec m-os ducis in foro suo recipiant.Ita saepius saec. XIII.
Iuxta ponitur
telonearius (
KodPol I
p. 55, a.
1249
et saepius). Ad rem
cf.
Bardach, Historia państwa i prawa I
p.
254.
2.
rzemieślnik zatrudniony w mennicy; faber qui
monetam cudit.
Additur
denariorum (
Lites I
p. 75, a.
1339).
N.
senior
kierownik warsztatu lub działu mennicy;
officinae qua nummi cuduntur praepositus
CracArt I p. 156 (a. 1456) : Casimirus rex ... ipsos cives ... in seniores m-os seu magistros monetarum deputat.Ad rem cf. Kiernsowski, Wstęp do numizmatyki p. 158 sqq.
3.
bankier, kupiec zajmujący się wymianą
pieniędzy; trapezita
CracArt I p. 4 (a. 1332) : Nycolaus institor sive m-us.
GLcerv p. 653 : nummularius id est m-us, campsor, «myncarz, odmieniacz pieniędzy».
Constr.
ad A—B:
a. sq.
gen.
,
v.
gr. ducis (cf.
),rei publicae (cf.
), loci (
DokSZKr
p. 3,
a. 1302)
. b. sq.
adi.
,
v.
gr. regalis (
CracArt II
p. 506, a.
1521),
item
c.
adi.
loci,
v.
gr. Cracoviensis (
DokMp I
p. 12, a.
1284
et saepius), Pyzdriensis (
DokWp
p. 347, a.
1283)
.
C.
generis incerti (m. an
n. ?
) moneta; moneta, nummus
SSrSil II p. 166 (a. 1448) : Henricus dux ... contulit monasterio ... X marcas argenti in moneta et m-o Wratislaviensi.
TPaw I p. 66 (a. 1503) : Joanni Severino ... datum est mandatum ... ad excudendum ... servitii debitum de argento proprio in m-iis.