- F.
- G.
- Bl.
- Dc.
- A.
- N.
- O.
I.
1.
(de hominibus et rebus) trwać, pozostawać, utrzymywać się; permanere, durare.
2.
(de hominibus, sensu magis concr. ) być, przebywać w jakimś miejscu; esse, habitare, morari (aliquo loco)
AGZ III p. 65 (a. 1380) : kmethones vero omnes et singuli ibidem p-ntes ... per quatuor scotos ... nobis dabunt.
TArch p. 47 (a. 1409) : si ad hos dies non p-erit in Lublin.Ita saepissime. Varia ad 1-2:
a.
iuncturae potiores,
praec.
in arengis diplomatum
obviae
α. aliquid perseverat firmum (
PommUrk II
p. 168, a.
1267
et saepius),
fixum (
KodMaz(K)
p. 541, a.
1244)
, inconcussum (
KodKrak
p. 5, a.
1306)
, inconvulsum (
KodWp I
p. 78, a.
1213
et saepius), inviolabile (
ib. II
p. 4,
a. 1280)
, perenne (
KodPol I
p. 93, a.
1275)
, perpetuum (
IurMas II
p. 48, a.
1482)
, ratum (
KodWp I
p. 78, a.
1213
et saepius), stabile (
KodWp VI
p. 21, a.
1269
et saepius).
β.
aliquid perseverat in notitia perpetua (
PommUrk IV
p. 185,
a. 1305)
, robore suo (
KodMp II p. XLVII, a. 1293)
,
stabilitate firma
(
ib. p. 54, a. 1234) , statu (incolumi:DokMp I p. 9, a. 1270 et saepius; semper firmo inviolatoque: ib. IV p. 12, a. 1262).
γ.
additur
abl.
, v. gr.
tempore perpetuo (
*Lites I
p. 426, a.
1311)
, temporibus futuris
(
KodMp II
p. 54, a.
1234)
, perpetuis (
KodMaz(K)
p. 541, a.
1244
et saepius).
δ.
c.
adv.
vel
locut.
adv.
,
v.
gr. immutabiliter (
KodMp III
p. 23, a.
1337)
, inviolabiliter (
PommUB
p. 340,
a. 1284)
, perpetuo (
KodKKr I
p. 40, a.
1251)
, semper (
KodPol I
p. 93, a.
1275)
, in aevum (
DokMp I
p. 29, a.
1318)
, in perpetuum (
KodMp I
p. 47,
a. 1255).
b.
locut.
α.
campestraliter
i.q. iacere.
Simili sensu
in castris (
Tom. V
p. 323,
a. 1520)
.
β.
in iuventute
i.q. iuvenem esse
AGZ V
p. 116
(a. 1442).
γ.
iur.
in pace
pozostawać w zgodzie, nie procesować się więcej; a concordia non discedere, sine iurgio ac lite vivere
AGZ XIV p. 457 (a. 1455) : Czeremeschna posuit vadium ... quod partes debent in pace p-re.
δ.
in sede viduali
i.q. viduam esse
KsgKaz p. 445 (a. 1398) : relicta ... quamdiu p-asset in sede viduali etc.
c.
constr.
α.
sq.
dupl.
acc.
(dupl.
nom.
),
β.
sq.
abl.
γ.
sq.
inf.
δ.
sq.
ad,
cf.
supra 455,25
et
KodUJ IV p. 87 (a. 1522) : ad quindecim annos ... p-bit.
ε.
sq.
circa:
ZabDziej ΙΠ p. 344 (a. 1494) : Clementi ... p-nti circa laborem.
ζ.
sq.
contra :
DokMp VIII p. 251 (a. 1443) : ipse ... contra infideles ... p-re valeat.
η.
sq.
cum :
VITELO Persp. (U) III p. 363 : uisus comprehendit ... uisibilia assueta ... uel cum quibus multo tempore p-uit.
θ.
sq.
in
c.
acc.
MATTH. Serm. II p. 61 : in finem bonum p-ndo.
DŁUG. Hist. I p. 288(= II p. 48 ed.nov. ): quod ... nomen in hanc diem illi p-at.Ita saepius.
ι.
sq.
in
c.
abl.
κ.
sq.
per
MARTIN. OP. Chr. p. 136 : per unum annum p-auit cometes.
DŁUG. Hist. V p. 42 : p-nte ... rege per tempus hiemale.
λ.
sq.
pro :
OSTR. p. 138 : formentur ... in exercitatione ludorum et p-ent pro dignitatis ... regiae honore.
μ.
sq.
propter:
KodUJ IV p. 87 (a. 1522) : ad quindecim annos ... in ... collegiatura propter maiorem experientiam conquirendam p-bit.
ν.
sq.
sine :
KodKKr I p. 40 (a. 1251) : nostra donacio et ordinacio sine diminucione perpetuo p-et.
KodMp I p. 47 (a. 1255) : ut ... donatio ... in perpetuum sine ... concussione p-et.
II.
(de hominibus) trwać przy czymś stanowczo, upierać się; in
aliqua re permanere, persistere.
Nescio an huc pertineat
glossa
Pol.
RFil XXIV p. 363 (saec. XV med.) : «myaska» p-ntes.
Constr.
sq.
in c.
abl.
,
v.
gr. in caritate (
ArPrawn I
p. 179,
saec. XV)
, constantia fidei (
Lites II
p. 343, a.
1399)
, errore (
AKapSąd I
p. 869, a.
1535)
, operibus bonis (
ArHist XI
p. 179, saec.
XV)
, primordiis arrepti propositi (
JAC. PAR. RefEccl
p. 265
), sim.
III.
singularia
1.
sq.
abl. : cieszyć się
czymś, zażywać czegoś;
frui, gaudere
KodUJ III p. 17 (a. 1472) : optima animi sui p-ns ratione.
2.
part. praes.
perseverans,,
-ntis
et
part. perf.
perseveratus,,
-a, -um
fere pro adi. uporczywy, wytrwały;
pertinax, tenax
Lites II p. 343 (a. 1399) : ipsi nos p-ntis constancie laudibus extulerunt.
AGZ VI p. 6 (a. 1394) : quos iugi fide et p-ta constantia ... magiestati nostre continua obsequiorum studia exhibuisse ... constat.
DŁUG. Hist. I p. 95(= I p. 155 ed.nov.): quos ... vincebat ... murium p-ns noctu et interdiu, nullo spatio ad quietem concesso, multitudo.