Ogólne
Pełne hasło
Więcej

LANX

Gramatyka
  • Formylanx
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -cis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I. scutella (saec. XV-XVI)
  • II.
    • 1. propr.+ staterae staterae discus.
      • α.
      • β.
      • γ.
      • a. iuste, ut dignum est,
      • b. + pari lance aeque, pari modo.
    • 2. transl.+ aequa (recta) aequitas, fas

Pełne hasło

LANX, -cis f.
  • F.
  • Th.
  • Bl.
  • S.
  • NGl.
  • N.
I. misa,półmisek; scutella (saec. XV-XVI). Glossa Pol.
GLb p. 56 : 1-x, latus discus «plaszka mysza y malowana».
II.
1. propr. staterae et abs. : szala wagi; staterae discus. Glossa Pol.
GLb p. 56 : 1-es dicuntur scutellae de libra pendentes «shalye».
N. locut. in imagine
α. staterae lances (-em) aequo libramine appendere (de iudice KodTyn p. 114, a. 1353 ; DokMp VIII p. 349, a. 1356 et saepius); simili sensu apprehendere ( JusPol p. 138, saec. XIV med.med, nisi leg. Appendere).
β. aequam lancem rependere (officiorum: Tom. XII p. 150, a. 1530).
γ. in lance appendere (examinis: KADŁUB. p. 92 ).
Praec. in formula
(iustitiae) aequa (iusta, recta) lance
a. sprawiedliwie, należycie; iuste, ut dignum est, v. gr. appendere, librare sim., item taxare ( APozn II p. 62, a. 1477) , discutere sim. ( DokLub p. 180, a. 1408 et saepius), dividere ( KodKKr II p. 304, a. 1405, cf. Th. VII 2,939,71). Simili sensu ad iustae lancis aequitatem ( ConcPol X p. 603, a. 1595), item lance digna ( DŁUG. Op. p. 599 ) vel vera ( KodWp II p. 441, a. 1330).
Opp.
modica lance w sposób lekceważący; contemptim, neglegenter
DŁUG. Op. p. 106 : morem nonnullorum militarium Poloniae celebritates dierum sanctorum modica 1-e appendentium secutus.
b. jednakowo, na równi; aeque, pari modo. Simili sensu pari lance :
HUSSOW. p. 28, v. 490 : 1-e pari ... constat utrimque metus.
2. transl. aequa (recta) słuszność, sprawiedliwość; aequitas, fas
CRIC. p. 6, v. 18 : te ... nec amici causa nec hostis ... a recta flectere 1-e queunt.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)