Ogólne
Pełne hasło
Więcej

NUNTIATIO

Gramatyka
  • Formynuntiatio, nuncciacio, nunciacio, nunciatio, nunctiatio
  • Etymologiałacina starożytna
  • Odmiana -onis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I.
    • 1. declaratio (auctoritate publica facta), promulgatio.
    • 2. nuntius, fama
      • α. + bona evangelium
      • β. + cantus nuntiationis canticum Christo nato sacrum
  • II. + in nuntiatione esse, equitare, mitti) legatio, missio
  • III. iur.
    • 1. + novi operis denuntiatio, qua novum opus in solo alicuius aedificandum inhibetur.
    • 2. actus iudicem superiorem de iure consulendi (vel responsum ab eo iudice datum)

Pełne hasło

NUNTIATIO, -onis f. scr. nuncciacio,,nunciacio,, nunciatio,,nunctiatio
  • F.
  • G.
  • S.
  • NGl.
  • Dc.
I.
1. podanie do publicznej wiadomości, obwieszczenie, oznajmienie; declaratio (auctoritate publica facta), promulgatio.
2. doniesienie, wiadomość, nowina; nuntius, fama
Tom. I p. 32 (a. 1509) : ad primas ... n-es de apparatu ... bellico Sigismundus rex ... fratrem suum ...rogavit etc.
Ib.II p. 42 (a. 1512) : regia ... maiestas permota tam crebris n-bus ... timens pericula regni.
Ib. VIII p. 157 (a. 1526) : rex ... ad illam n-em de eventu Tartarorum literas restium scribi fecit.
Ita saepius saec. XVI. Constr. sq. de (ut supra et saepius).
N. locut.
α. bona ewangelia; evangelium
LIBAN fol. E Ib : euangelium id est bona n-o.
β. cantus nuntiationis kolęda; canticum Christo nato sacrum
RFil LIV p. 343 (a. 1400) : omnes fideles cum gaudio et laeticia cantum n-is ipsorum scholarium audiunt remunerantes eos pane nunciali (cf. ib. supra : hac vigilia et octava festi Nativitatis Christi vadunt per domos Christianorum cantatione nunciantes ... verba ecce Maria genuit nobis Salvatorem).
II. poselstwo, misja; legatio, missio (praec. in locut. in nuntiatione esse, equitare, mitti)
TPaw IV p. 248 (a. 1399) : literam testi monialem ... in iudicio debet presentare, quod ipse realiter fuisset in eadem n-e.
ArHist III p. 47 (a. 1405) : dedimus Johanni ... unam marcam ad expensas, cum Cracouiam equitauit in n-e ciuitatis Lublinensis.
Ib. XI p. 420 (a. 1423) : equos ... Hinkoni a ... duce equitanti de Bohemia ... in n-e ad Vitoldum.
AGZ XVII p. 372 (a. 1499) : est missus in n-e alias «w poszelsthwye» per vicecapitaneumad te.
Constr. abs.,sq. gen. subi., sq.
ab vel ad (omnes ut supra).
III. iur.
1. novi operis wezwanie do zaniechania budowy na swoim gruncie; denuntiatio, qua novum opus in solo alicuius aedificandum inhibetur.
2. zwrócenie się po instrukcje do sądu wyższej instancji (lub udzielona przez ten sąd instrukcja); actus iudicem superiorem de iure consulendi (vel responsum ab eo iudice datum)
StPPP IX p. 81 (a. 1469) : talis sentencia ... secundum n-em meam alias «poszelszthaw» priorem, mihi ad librum debet introduci.
Ib. infra: nos ... iudex publice recognosco ... quomodo ius supremum castri Cracoviensis decreuerit parti aduerse scribere in n-e sua alias «w poszyelsthywye» tantum, quantum in libro habet (cf. supra : super ortilegium alias «na poszelsthwa» ... fortes remansistis).
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)