Ogólne
Pełne hasło
Więcej

INTRUSIO

Gramatyka
  • Formyintrusio
  • Etymologia intrudo
  • Odmiana -onis
  • Część mowyrzeczownik
  • Rodzajżeński
Znaczenia
  • I.
    • 1. + pecudum actus aliquo impellendi
    • 2. + carceris actus in carcerem coniciendi
  • II.
    • 1. eccl. muneris eccl. iniusta occupatio vel actus aliquem in hoc munus gerendum vi introducendi
    • 2. actus se in aliquid ingerendi

Pełne hasło

INTRUSIO, -onis f. (intrudo)
  • Dc.
  • L.
  • N.
  • K.
I. propr.
1. pecudum zapędzenie dokądś; actus aliquo impellendi
KsgKaz p. 197 (a. 1387) : pro i-e pecudum dedimus II grossos.
2. carceris wtrącenie do więzienia; actus in carcerem coniciendi
NIC. BŁ. Tract. fol. f Ia : mortalia peccata ... que non inducunt decapitationem siue depositionem uel exilium vel i-em carceris.
Cf. DETRUSIO .
II. transl.
1. bezprawne zagarnięcie stanowiska kościelnego lub narzucenie kogoś siłą na to stanowisko; muneris eccl. iniusta occupatio vel actus aliquem in hoc munus gerendum vi introducendi
PommUrk VI p. 171 (a. 1323) : cum dominus Volterus non fuisset rector illius ecclesie, sed tantum eam de facto occupasset et per i-es dominorum terre.
KrMU p. 55 (saec. XV in.) : in Ecclesia primitiva per inspirationem divinam eligebantur sacri pontifices et prelati, hodie vero per conspirationem, per colligationem, per i-em, per collusionem [etc.
Ita passim.
Syn. ingressus illegititimus (infra 3 sq. ).
N. constr. sq. ad :
DŁUG. Hist. III p. 14 : i-o et ingressus illegitimus ad papatum.
Cf. INTRUDO I B 2.
2. mieszanie się, wtrącanie do czegoś; actus se in aliquid ingerendi
AGZ III p. 150 (a. 1402) : licebit eis ... construere quidquid commodius pro utilitate conventus sui ... viderint expedire sine aliqua nostra iurisdictione, imperio, regimine aut i-e.
Cf. INTRUDO II 2.
Tło: rękopis Rps 3007 III (XV wiek), Źródło: polona.pl
ISSN 2300-5742, 2 / 2014 (1 VI 2014 r.)